Archive for ફેબ્રુવારી, 2017

ફેબ્રુવારી 28, 2017

લીપસ્ટીક

બ્લોગ પર તા. 28-2-2017

પીયુષભાઈ તરફથી એક વીડીઓ મળ્યો છે. એક ગર્લ્સ સ્કુલમાં છોકરીઓ અરીસાને કીસ કરીને તેના પર લીપસ્ટીક ચોંટાડતી રહે છે, જે એ સ્કુલના ક્લીનરે દરરોજ સાફ કરવી પડે છે. ક્લીનર પ્રીન્સીપાલને મળ્યો અને એનાઉન્સ કરી છોકરીઓને એમ ન કરવાનું સમજાવવાની વીનંતી કરી.

પ્રીન્સીપાલ: “એટેન્સન પ્લીઝ, સ્ટુડન્ટ્સ. સન્નારીઓ, મહેરબાની કરીને તમે બાથરુમના અરીસા પર લીપસ્ટીક ચોંટાડવાનું બંધ કરશો. થેન્કયુ.”

તમને શું લાગે છે એ એનાઉન્સની અસર બાબત? દરરોજ કરતાં અરીસાઓ પર બમણાથી વધુ કીસ હતી. ક્લીનરે કેટલાયે કલાક એને સાફ કરવા માટે આપવા પડ્યા. પછી એણે એક ચાલાકી વાપરી.

ખાસ નામચીન છોકરીઓ જે કદી કહ્યું કરતી નહીં તેને પ્રીન્સીપાલે સંડાસવાળા રુમમાં બોલાવી. ક્લીનરે કહ્યું, “તમે સહુ સમય કાઢી અહીં આવ્યાં એ બદલ હું તમારો આભાર માનું છું. દરરોજ દીવસના અંતે મારે સફાઈ માટે બહુ વધુ પડતો સમય આપવો પડે છે. હું આ સફાઈ કેવી રીતે કરું છું, તે તમને બતાવવા ઈચ્છું છું. આશા છે કે હું જે કરું છું તે તરફ ધ્યાન કેન્દ્રીત કરી તમે મને સહકાર આપશો. તમે અહીં લાગેલી લીપસ્ટીક જુઓ છો ને? એ એટલી બધી ચીકણી છે કે દુર કરવી અઘરી છે.”

ક્લીનરે મોપ લીધો. એને ટોયલેટના બોલના પાણીમાં ભીંજવ્યો, અને અરીસો સાફ કરવાનું શરુ કર્યું. છોકરીઓ તો સ્તબ્ધ બની જોતી જ રહી ગઈ.

“હું દરરોજ આ પ્રમાણે આ અરીસા સાફ કરું છું.”

બીજે દીવસે અરીસા પર લીપસ્ટીક જોવા મળશે ખરી?

Advertisements

કાનજીભાઈના દીર્ઘ સ્વસ્થ જીવન અંગે

ફેબ્રુવારી 25, 2017

કાનજીભાઈના દીર્ઘ સ્વસ્થ જીવન અંગે

કાનજીભાઈના દીર્ઘ સ્વસ્થ જીવનમાંથી લોકોને પ્રરણા મળે એ હેતુથી લીધેલા ઈન્ટવ્યુમાંથી કેટલીક વીગતો એમની પરવાનગીથી રજુ કરું છું.

કાનજીભાઈની ઉમ્મર હાલ ૯૨ વર્ષની છે, અને તંદુરસ્ત જીવન અહીં વેલીંગ્ટન ન્યુઝીલેન્ડમાં ગુજારી રહ્યા છે. કોઈ પણ પ્રકારની શારીરીક તકલીફ હાલ નથી. એમનો જન્મ ભારતમાં થયો હતો. પીતાજી ખેતી કરતા. એ માટે થોડાં મજુરો પણ રોકતા, અને પીતાજી પોતે પણ સારી મહેનત કરતા. ચાર ભાઈ બેહેનો. મોટાભાઈ ૧૯૩૦માં ન્યુઝીલેન્ડ આવ્યા હતા.  કાનજીભાઈ ૧૯૩૫માં ૧૦ વર્ષની વયે ન્યુઝીલેન્ડ આવ્યા હતા. પણ દસેક માસ રહીને તેઓ પીતાજી અને મોટા ભાઈ સાથે ભારત પાછા ફર્યા હતા.

દેશમાં બચપણમાં દેશી રમતગમત અને બીજી પ્રવૃત્તીઓને લીધે શરીર કસાયેલું. ખેતીમાં પણ બધા જ પ્રકારનાં કામો પીતાજી અને મોટાભાઈ સાથે કરેલાં. એનાથી પણ સારી એવી શારીરીક કસરત મળી હતી. એ સમયે ઘરમાં ગાય-ભેંસ હતાં અને દરરોજ સવારે નાસ્તામાં રોટલો અને માખણ ખાવા મળતાં. ઉપરાંત તે સમયે શીયાળામાં વસાણા પણ અચુક બનાવવામાં આવતાં. કાનજીભાઈનું માનવું છે કે જીવનની શરુઆતમાં એમને આ પ્રકારનો ખોરાક મળ્યો હતો તે એમને આજે પણ કામ આવે છે. એ પાયાના બંધારણને લીધે એમનું સ્વાસ્થ્ય સારું છે.

કાનજીભાઈએ ૧૯૫૧થી ૧૯૭૬ એટલે ૨૫ વર્ષ સુધી ફ્રુટ રાઉન્ડનો ધંધો કરેલો. એમાં શાકભાજી, ફળ વગેરે સાફ કરીને વાહનમાં ઘર ઘર ફરીને વેચવાનાં હોય છે. તે સમયે ફળ, શાક વગેરે જે કન્ટેનરમાં ભરવામાં આવતાં તે અત્યારના કરતાં ઘણાં વજનદાર હતાં. આમ એ ધંધામાં પણ એમણે સારી એવી શારીરીક મહેનત કરેલી, અને શરીર કસાયું હતું, એટલું જ નહીં, આ ધંધાને લીધે ચોખ્ખી હવામાં લાંબા સમય સુધી રહેવાનું – ફરવાનું થયેલું. અને ફ્રેશ ફ્રુટ અને વેજીટેબલ ખાવા મળેલાં. આજે પણ સવારે ઉઠ્યા પછી કાનજીભાઈ હળવી કસરત હંમેશાં કરે છે.

કાનજીભાઈ જન્મથી જ શાકાહારી છે. તેઓ કહે છે કે એમણે કદી પણ પોતાના જીવનમાં સોફ્ટ ડ્રીન્ક એટલે સોડા-લેમન જેવાં પીણાં પીધાં નથી. પાણી પણ હંમેશાં સાધારણ હુંફાળું જ પીએ છે. ભારત જાય ત્યારે પણ કદી ફ્રીજમાંનું પાણી પીતા નથી. સવારનો નાસ્તો તથા બપોરનું જમણ ઘણું સાદુ હોય છે. સવારના નાસ્તામાં ફ્રાઈડ ટમાટો હંમેશાં હોય છે. શીયાળામાં ઓટની રાબ (પોરીજ) અને અવારનવાર વ્હીટબીક્સ દુધ સાથે હોય છે. કદી પણ ભુખ કરતાં વધુ જમતા નથી. કોઈ આગ્રહ કરીને પીરસી દે તો થાળીમાં છાંડી દેશે પણ, પેટ પર જુલમ નહીં કરે. એક સમયે રોટલી-શાક હોય તો દાળ-ભાત નહીં, અને જ્યારે દાળ-ભાત હોય ત્યારે રોટલી નહીં. આમ જમવામાં ઘણા સંયમીત છે. (એમનું વજન વધુ પણ નથી અને ઓછું પણ નથી.)

કાનજીભાઈનું માનવું છે કે પોતે ધાર્મીક વૃત્તી ધરાવે છે તે પણ એમના સ્વસ્થ જીવન માટે એક પરીબળ છે. સહુ માટે પ્રેમનો ભાવ પણ સ્વસ્થ રહેવામાં મદદગાર છે. સાત્ત્વીક વીચારો સ્વસ્થ રીતે જીવવા માટે મહત્ત્વના છે એમ કાનજીભાઈનું  કહેવું છે.

 

આનંદીત રહેવા માટે

ફેબ્રુવારી 17, 2017

 

આનંદીત રહેવા માટે

એક અંગ્રેજી ઈમેલ પરથી

(બ્લોગ પર તા. 17-2-2017)

નીચે કેટલીક એવી બાબતો જણાવવામાં આવી છે જેને જતી કરવાથી આપણને આનંદીત રહેવામાં સરળતા થશે.

સૌથી મહત્ત્વની બાબત છે દરેક વખતે મારું સત્ય એ જ સત્ય છે એવી માન્યતાનો ત્યાગ. સામી વ્યક્તીની વાત પણ સાચી હોઈ શકે. આપણે હંમેશાં સાચા હોઈએ એ ભ્રમણા છોડી દેવી જોઈએ. કેટલાયે લોકો પોતે ખોટા છે એમ માનવાને જરા પણ રાજી હોતા નથી. પણ ધારોકે આપણે સાચા હોઈએ છતાં સામી વ્યક્તી પોતાની જ વાત સાચી મનાવવા મક્કમ હોય ત્યારે એની સાથેના સંબંધો બગાડવાનું તમે પસંદ કરશો કે એની વાત સ્વીકારી લેવાનું યોગ્ય માનશો? કેમ કે જે સત્ય છે એને અસત્ય કહેવાથી એ સત્ય મટી જવાનું નથી. જ્યારે પણ આપણને પોતે જ સાચા છે એ સાબીત કરવાની ચળ ઉપડે ત્યારે પોતાની જાતને પ્રશ્ન કરજો કે, “હું સાચો છું એ સાબીત કરવું મહત્ત્વનું છે કે હું ઉદારતા દાખવું એ અગત્યનું?” શું ફરક પડશે? ખરેખર મારો અહંકાર એટલો બધો મોટો છે?

બીજી બાબત છે પોતે બધી બાબતોના બોસ છે એવી ભાવનાનો ત્યાગ. પોતાની આસપાસ જે કંઈ બની રહ્યું હોય, જે કંઈ પણ સંભવી રહ્યું હોય કે ઉપસ્થીત હોય – પરીસ્થીતી, પ્રસંગ, વ્યક્તી – એના પર પોતાનો જ કાબુ રહેવો જોઈએ એમ માનવું ન જોઈએ. એ બધાંને પોતાની મેળે પોતાની રીતે સંભવવા દો. જેમ છે તેમ એનો સ્વીકાર કરો. એને નીયંત્રીત કરવાનું છોડી દેતાં એક પ્રકારની નીરાંતનો અનુભવ થશે. વીજયની વરમાળા તેને જ મળે છે જે સર્વનો સ્વીકાર કરે છે – જેમ છે તેમ. પણ જો આપણે પોતાનો કાબુ જમાવવા સતત પ્રયત્ન કરતા જ રહીએ તો જેના પર કાબુ મેળવવાની ખ્વાહીશ રાખતા હોઈએ તે વીજયથી જોજનો દુર રહેશે.

ત્રીજી મહત્ત્વની બાબત છે બીજાને દોષ દેવાનું છોડી દો. જે આપણે કરી નથી શક્યા કે કર્યું છે (મોટે ભાગે તો આપણે કહીએ છીએ આપણાથી થયું છે.) તેને માટે બીજાંને દોષ દેવો નહીં. આ ટેવ આપણે છોડી દઈએ તો આપણી પોતાની સત્તા આપણી પાસે અકબંધ રહેશે. જવાબદારીનો સ્વીકાર કરવાનું શરુ કરો. કોઈની બાબતમાં મને જે કંઈ લાગતું હોય કે ન લાગતું હોય તેને માટે હું જવાબદાર છું, બીજું કોઈ જ નહીં. જે વ્યક્તીને વીષે એ બાબત હોય તે વ્યક્તી પણ નહીં.

ચોથી બાબત છે પોતાની બાબત નબળા વીચારો – આત્મવીશ્વાસનો અભાવ. કેટલાય લોકો આ કારણે પોતાની જાતને નુકસાન પહોંચાડે છે. પોતાની જાત બાબત નકારાત્મક, કલુષીત, સતત અભાવાત્મક વીચારો ભારે નુકસાનકારક છે. તમારું મન આવું તમને કહેતું હોય તો તેને માનશો નહીં. તમે ખરેખર એથી વધુ સારા છો જ. “મન એક બહુ જ ઉત્તમ ઉપકરણ છે – જો યોગ્ય રીતે ઉપયોગ કરવામાં આવે તો. પણ જો અયોગ્ય રીતે વાપરવામાં આવે તો એ બહુ જ વીનાશક છે.”

પાંચમી બાબત પોતે શું કરવાને શક્તીમાન છો કે શું ન કરી શકો, પોતાના માટે શું શક્ય છે કે શું અશક્ય છે એ અંગે મર્યાદીત વીચારો છોડી દો. દરેક જણ માટે અમર્યાદ શક્યતાઓ છે. કશી નબળાઈની માન્યતામાં બંધાઈ જશો નહીં. તમે પાંખો ફેલાવી વીશાળ ગગનમાં વીહાર કરી શકો છો. તમારી માન્યતા, મક્કમ નીર્ણય એ કંઈ મનમાં ઉઠેલો તરંગ નથી, પણ મનને જકડી લેતી એક પકડ છે, એક લગામ છે, જે યોગ્ય દીશામાં પ્રગતી કરવાનું અગત્યનું ઉપકરણ છે.

છઠ્ઠી વાત ફરીયાદ કરવાનું બંધ કરો. જે લોકો, જે પરીસ્થીતી કે જે પ્રસંગથી તમે દુખ અનુભવતા હો તેની ફરીયાદ ન કરવી. કોઈ વ્યક્તી, કોઈ પ્રસંગ કે કોઈ પરીસ્થીતી તમને દુખ પહોંચાડી ન શકે, સીવાય કે તમે દુખી થવા માગતા હો. પ્રસંગ તમને દુખી નથી કરતો પણ એ પ્રસંગને તમે જે રીતે જુઓ છો, જે રીતે લો છો તેનાથી તમે જે તે લાગણી અનુભવો છો. વીધાયક, પોઝીટીવ વીચારોની શક્તી ગજબની છે. નકારાત્મક દૃષ્ટી દુખ પહોંચાડશે.

સાતમી બાબત: ટીકા કરવાનું છોડી દો. તમારી માન્યતાથી જુદા પડતા લોકોની, અપેક્ષા કરતાં અલગ વસ્તુની કે પ્રસંગની ટીકા ન કરો. દરેક જણ અદ્વીતીય છે, તેમ છતાં દરેકમાં સમાનતા પણ છે. બધાને જ આનંદીત રહેવાનું ગમે છે, બધાંમાં પ્રેમ રહેલો છે અને બધાં જ પ્રેમની આપલે કરવાનું ઈચ્છે છે.

આઠમી બાબત બીજાં લોકો પર પ્રભાવ પાડવાની ઝંખના જતી કરવી. હું કંઈક છું એવું સાબીત કરવાના પ્રયાસ છોડી દો. જે ક્ષણે આપણે જે નથી તે બતાવવાનું છોડી દઈએ, જેવાં આપણે બધાં મહોરાં ઉતારી દઈએ છીએ, જેવા આપણે છીએ તેવાનો સ્વીકાર કરી લઈએ છીએ કે લોકો તમારા તરફ માનની નજરે જોવા માંડશે.

નવમી હકીકત તે પરીવર્તનનો સ્વીકાર. પરીવર્તન સારા માટે હોય છે. પરીવર્તન આપણને આગળ વધારે છે. પરીવર્તન આપણા જીવનને તથા આપણી આસપાસનાં સહુનાં જીવનને સમૃદ્ધ કરે છે.

દસમી વાત કોઈ પણ વ્યક્તીને કે અમુક વસ્તુને કે પ્રસંગને તમારી માન્યતાનું લેબલ ચોંટાડવાનું છોડી દો. તમે જેને સમજી શકતા ન હો એટલે એ વીચીત્ર છે, એવું લેબલ આપી દેવું બરાબર નથી. ખુલ્લા મન વડે એને સમજવાનો પ્રયત્ન કરો. સૌથી મહાન અજ્ઞાન એટલે જેને વીશે તમે કશું જાણતા ન હો તેનો અસ્વીકાર કરવો તે.

અગીયારમી બાબત બહાનાંઓને વીદાય કરી દો. મોટા ભાગે તો બહાનાં બતાવવાના કારણે આપણી પ્રગતી રુંધાઈ જાય છે. બહાનાં બતાવવાની કોઈ જ જરુર નથી. બહાનાં બતાવવાના કારણે આપણે સ્થગીત થઈ જઈએ છીએ. આપણે આપણી જાતને એ રીતે છેતરીએ છીએ. વળી આ બહાનાં મોટા ભાગે તો સાચાં હોતાં જ નથી.

બારમી વાત ભુતકાળને ભુલવો. એ બહુ જ મુશ્કેલ છે એ ખરું. ભુતકાળ જ્યારે બહુ રળીયામણો લાગતો હોય ત્યારે એને જ વાગોળતા રહેવાનું આપણને ગમે છે. ખાસ કરીને જ્યારે એ વર્તમાન કે ભવીષ્ય કરતાં સારો જણાતો હોય તો. યાદ રાખો, આપણી પાસે માત્ર વર્તમાન ક્ષણ જ હોય છે. જે ભુતકાળને આપણે અત્યારે યાદ કરતા રહીએ છીએ તેને જ્યારે એ વર્તમાન હતો ત્યારે ધ્યાનમાં લીધો ન હતો. જે કરો તેમાં સજાગ રહીને જીવનને માણો. જીવન ખરેખર એક પ્રયાણ છે, ગંતવ્ય કે સાધ્ય નહીં. હા, ભવીષ્યનું એક ચોક્કસ, સ્પષ્ટ દર્શન હોય, એ માટે આપણી જાતને તૈયાર પણ કરવી, પણ જીવવું તો વર્તમાનમાં જોઈએ.

તેરમી બાબત નીસ્પૃહી બનવું, વળગણ છોડી દેવાં. આ વીભાવના આપણામાંના મોટા ભાગના માટે સમજવી મુશ્કેલ છે. પરંતુ એ ખરેખર અશક્ય તો નથી. એનો મહાવરો કરતાં રહેતાં જેમ સમય પસાર થાય તેમ એમાં વધુ ને વધુ સફળતા મળી શકે છે. જ્યારે આપણે બધી જ બાબતોનું વળગણ છોડી દઈએ છીએ ત્યારે આપણે અત્યંત શાંત, સહનશીલ, નમ્ર, લાગણીશીલ તથા નીર્મળ બની જઈએ છીએ. આપણે એવી સ્થીતીએ પહોંચીશું કે વસ્તુઓ સ્વતઃ સ્પષ્ટ થઈ જશે – વીના પ્રયત્ને, આ ખરેખર શબ્દાતીત સ્થીતી છે.

ચૌદમી અને અગત્યની વાત – બીજાંની અપેક્ષા મુજબ જીવવાનું બંધ કરો. કેટલાયે લોકો પોતાનું જીવન જીવતા જ નથી, તેઓ બીજાંને એમનું જીવન સારું લાગે તે અનુસાર જીવે છે. તેઓ પોતાના અંતરનાદને અવગણે છે. તેઓ બીજાંને ખુશ કરવામાં જ વ્યસ્ત રહે છે, અને પોતાના જીવન ઉપરનો કાબુ ગુમાવી દે છે. તેઓ ભુલી જાય છે કે પોતાને કઈ રીતે આનંદ મળશે. પોતે કઈ રીતે સુખી થશે. પોતાને શું જોઈએ છે, પોતાની જરુરીયાત શું છે. આપણને માત્ર આ એક જ જીવન મળ્યું છે, એને જીવી જાણો. બીજા લોકોના અભીપ્રાય થકી તમારા જીવનને માર્ગચ્યુત થવા દેશો નહીં.

ઓરેન્જ જ્યુસ

ફેબ્રુવારી 12, 2017

ઓરેન્જ જ્યુસ

પીયુષભાઈના અંગ્રેજી વીડીઓ પરથી

બ્લોગ પર તા. ૧૨-૨-૨૦૧૭

સામાન્ય રીતે લોકો ઓરેન્જ – નારંગીનો રસ કાઢે ત્યારે એને વચ્ચેથી કાપી બે ભાગ કરીને હાથના જ્યુસર વડે નીચોવે છે. એમાં જે રસ આપણને મળે છે તેમાં નારંગીના બહુ જ થોડાં પોષક તત્ત્વો હોય છે, પણ મુખ્યત્વે મીઠાશ જ હોય છે. આહારના પદાર્થ તરીકે એનું મહત્વ દસ ટકા કરતાં પણ ઓછું છે. હા, એ ખરું કે એમાં માત્ર ફલશર્કરાનું પ્રમાણ વધુ હોવાથી સ્વાદીષ્ટ લાગે છે.

ઓરેન્જનો રસ કાઢવા માટે એની છાલ પ્રથમ ઉતારવી, પણ છાલનો માત્ર પીળો ભાગ જ દુર કરવો, એની નીચે જે સફેદ પોચો ભાગ હોય છે તે દુર કરવો નહીં. ઓરેન્જની પીળી છાલમાં એક સુગંધી તૈલી દ્રવ્ય હોય છે, જે આપણે પચાવી શકતા નથી. એ તેલનો ઉપયોગ ફટાકડા જેવા સ્ફોટકો બનાવવામાં થાય છે. જ્યારે છાલના સફેદ ભાગમાં બાયોફ્લેવોનોઈડ હોય છે. આ બાયોફ્વેનોઈડ એ વીટામીન સી કોમ્પલેક્સ છે, જે આપણા શીરીર માટે બહુ જ ઉપયોગી છે. એ શરીરમાં રહેલી નાની મોટી કેશવાહીની સહીતની બધી જ રક્તવાહીનીઓને તથા હૃદયની દીવાલોને તેમજ મગજના કોષોને મજબુતી આપે છે. આથી હૃદયરોગ સામે તથા બ્રેઈન હેમરેજની શક્યતા સામે પણ રક્ષણ મળે છે.

સામાન્ય રીતે ઓરેન્જનો રસ જે રીતે કાઢવામાં આવે છે એનું પોષણમુલ્ય સાવ નજીવું છે. શરીરને ઉપયોગી ખરેખરો પદાર્થ તો એના સફેદ પોચા માવા જેવા પદાર્થમાં છે, જેમાં બાયોફ્લેવોનોઈડ તરીકે ઓળખાતું વીટામીન સી કોમ્પલેક્સ હોય છે. આથી ઓરેન્જ – નારંગીનો રસ કાઢવા માટે ઉપર જણાવ્યા મુજબ એની માત્ર પીળી છાલ દુર કરી જ્યુસરમાં નાખીને રસ કાઢવો, નીચોવીને નહીં.

એનો વીડીઓ જોવા માટેની લીન્ક :

www.jaykordich.com

Jay Kordich, the father of juicing ના સૌજન્યથી